Skip navigation
Mooie woorden

Sterren en strepen...

Dit artikel verscheen in de editie van Manifest van dinsdag 3 februari 2026

Volledig in lijn met de recente toename van Amerikaanse imperialistische interventies, toont de minister van oorlog Pete Hegseth trots het bord met de nieuwe naam van het ministerie van defensie. Hij is de eerste Amerikaanse minister van oorlog sinds 1947
Foto: publiek domein

Het nieuws en commentaar erop leent zich tegenwoordig nou bepaald niet voor actuele beschouwingen in een blad dat eens per maand verschijnt. Om in de stijl van het kapitalisme te blijven: de gebeurtenissen - vooral internationaal - gaan en komen als dagkoersen.

Op elke scheet of hoestbui van de president van de Verenigde Staten van Amerika reageren zoals dat al een hele tijd gebeurt in de media, dat is in de periodiek verschijnende pers - zoals Manifest - niet mogelijk. En gezien de ernst van wat er internationaal speelt ook niet verstandig. Want het gaat om de grote lijnen, om ontwikkelingen binnen het kapitalisme-imperialisme. Om levensgevaarlijke ontwikkelingen zelfs.

Wat hierbij zeker niet onbesproken mag blijven is de verwarring bij al die politici en commentatoren die van hoofd tot teen uit liefde voor de VS zijn opgebouwd. Het 'wat gebeurt hier allemaal' straalt elke dag weer van hen af. Zij die nog maar kort geleden het volk opriepen in de oorlogsstand te gaan, realiseren zich nu opeens dat hun oproepen om meer gingen dan het versterken van een vijandsbeeld, maar dat er gezien de imperialistische politiek van de VS, meer vijandsbeelden kunnen bestaan.

De sprekers en prekers, tot voor kort in stilte hopend dat Nederland ooit nog eens een lid van de Verenigde Staten van Amerika zou kunnen zijn - waarom Hawaï wel? - hebben bij het horen van Groenland een zodanige klap op hun hoofd gekregen dat zij onverwacht op een heel andere manier sterren en strepen zijn gaan zien. Bij het schrijven van dit stuk is moeilijk in te schatten wat er allemaal nog gebeurt. Maar als er ooit voor veel 'goedgelovigen' duidelijk is geworden wat de waarde van de Nobelprijs voor de Vrede is, dan moet die duidelijkheid er wel gekomen zijn toen die werd toegekend aan een in het buitenland verblijvend oppositielid uit Venezuela en de VS-president Trump meende dat die prijs hem toekwam.

Vele tientallen jaren is bewoners van de Europese landen wijsgemaakt dat zij de bescherming genoten tegen het ‘barbaarse’ socialisme. Met behulp van de grote leugen dat socialisme slecht voor de mensheid is en daarom territoriale uitbreiding van het socialisme met alle middelen voorkomen moest worden, is er onnoemelijk veel geld aan bewapening uitgegeven, geld dat ten koste ging van voor de bevolkingen belangrijke zaken. De door kapitalistische machten in gang gezette wapenwedloop ging ook ten koste van de socialistische opbouw in met name de Sovjet-Unie en andere socialistische landen. En kijk: de wapenindustrie beleeft nu weer gouden tijden.

Alweer een tijdje geleden organiseerde onze partij een demonstratie in de stad Groningen. Eén van de meegevoerde leuzen was: ‘Laat de rovers niet hun gang gaan’. Gezien wat er nu in de wereld gaande is, is die leuze meer dan actueel. Want het gaat om de grote rovers die zich na de val van de Sovjet-Unie en de communistische nederlagen aan het hergroeperen zijn en voor wie ondanks hun geroep over mensenrechten mensenlevens niet tellen.

Het grootkapitaal en zijn talloze woordvoerders hebben na de mondiale terugdringing van het socialisme een nieuwe term aan hun anticommunistische vocabulaire toegevoegd: ‘er zijn geen grote verhalen meer’. Met die grote verhalen werd en wordt vooral het perspectief van het socialisme bedoeld. Zo willen ze de mensen doen geloven dat er op aarde niets anders dan kapitalisme kan bestaan. Wat nu en in de nabije toekomst niets anders kan betekenen dan dat we de rovers hun gang zouden moeten laten gaan en oorlogen om invloedssferen en grondstoffen zouden moeten ondergaan.

Sterker nog, de oorlog die in Oekraïne wordt gevoerd zegt daar alles over. Elke dag sneuvelen er mensen, worden er huizen kapot geschoten. Oekraïners sterven, als het niet door wapens is dan wel door de vrieskou. En waarvoor? Voor de belangen van het Europees kapitaal. (De Europese regeringsleiders en hun napraters zeggen het zelf: zij vechten voor de Europese waarden…) En Russen sneuvelen en lijden ook kou. Voor de Russische waarden… Voor het Russisch kapitaal. Zolang de rovers hun gang kunnen gaan…

Op dit moment van schrijven - en het duurt nog wel even voor deze krant uitkomt - varen de grote oorlogsschepen van de VS richting het Midden-Oosten om zich bij hun al daar aanwezige oorlogstuig te voegen. Of het kan ook zomaar zijn dat de machtigste ‘verwarde man’ van de wereld ze ineens laat stoppen om de volgende Nobelprijs voor de Vrede niet mis te lopen. Hoe dan ook, om herverdeling van de invloedssferen, om grondstoffen. Jazeker - en daar gaat het de niet van het beeldscherm af te krijgen Europatoppers om - dat de strapatsen van Trump hen de kans geeft voor het oprichten van een Europees leger dat binnen of buiten het huidige NAVO-verband de belangen van het Europese kapitaal kan verdedigen. Wat in de huidige situatie zou betekenen: de Russische Federatie de oorlog verklaren.

Sommige invloedrijke commentatoren hebben we al horen zeggen dat de NAVO door de huidige VS-buitenlandpolitiek uiteen zal vallen. Als dat zou gebeuren dan kan de situatie nog wel eens veel ernstiger worden doordat wat nu nog via handelstarieven dan met wapens uitgevochten gaat worden. ‘Europa’ is niet dat vredelievende verbond van staten dat zich nu niet alleen meer tegenover Rusland maar zich nu ook steeds duidelijker qua kapitaalsbelangen tegenover de VS ziet geplaatst. Een opkomende vredesbeweging zal de volken - vooral die in de imperialistische machtsblokken - op dat spoor moeten zien te krijgen.

‘Vredestrijd is klassenstrijd’, dat was destijds een leuze die gebruikt werd door communisten in de Communistische Partij van Nederland (CPN) die zich destijds verzetten tegen de opportunistische koers van die partij. Immers, vrede is meer dan geen oorlog. Al te veel mensen zijn in illusies gaan geloven. Daar hebben de kapitalisten alle belang bij. Het is de hoogste tijd om vrede en socialisme in één adem te noemen. Voor beide moet geknokt worden. Niet volgende week, maar nu!

Wil je een abonnement op Manifest?

Met jullie hulp garanderen we een communistische visie op de actualiteit in Nederland

Manifest is de krant van de NCPN die maandelijks verschijnt. Met Manifest blijf je op de hoogte van de actualiteit en van onze acties. Manifest belicht verschillende aspecten van de strijd in binnen- en buitenland, en publiceert analyses die inzicht bieden in de nationale en internationale ontwikkelingen vanuit een marxistisch-leninistisch perspectief. Neem nu een abonnement op Manifest of vraag een gratis proefabonnement aan.

Abonneer Nu!