Strijd tegen verdeeldheid en discriminatie, vandaag en iedere dag!

Vandaag is het de Dag Tegen Homofobie, Bifobie, Transfobie en Interseksefobie. Een datum die in de agenda’s van beleidsmakers en grote bedrijven staat omcirkeld als hét moment om de regenboogvlag af te stoffen. Het is een dag van plechtige knikjes, van LinkedIn-posts met kleurrijke filters en van politici die met een ernstig gezicht beweren dat iedere inwoner van ons land ‘zichzelf kan zijn’. Het is een dag waarop we een vuist maken tegen haat en discriminatie.

Het lukt me niet om het optimistisch in te zien. Want hoewel er de afgelopen decennia ongetwijfeld enorme stappen zijn gezet in de emancipatie van lhbti’ers, kenmerkt de huidige periode zich door een verslechtering van onze veiligheid en ons welzijn.

Dat heeft in de eerste plaats te maken met de bezuinigingen op sociale zekerheid, zorg en andere publieke voorzieningen, die veel lhbti-personen uit de arbeidersklasse hard raken. Maar deze aanval op de sociale verworvenheden van de arbeidersklasse gaat ook gepaard met een toenemende invloed van reactionaire opvattingen in de maatschappij. Opvattingen die niet alleen gevaarlijk zijn voor de acceptatie, maar ook voor de sociale en fysieke veiligheid van lhbti-personen.

Deze ontwikkeling is internationaal terug te zien, al lijken veel Nederlanders hiervoor hun kop in het zand te steken. We hebben hier last van schijntolerantie. We gedragen ons als een gidsnatie, de pioniers die als eerste het huwelijk openstelden. We dragen die geschiedenis als een ere-insigne. En we geloven in een mythe waarin emancipatie is voortgekomen uit burgerlijke democratie, alsof er geen strijd aan vooraf is gegaan.

Ik denk terug aan het moment waarop de uitslag van de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen bekend werd gemaakt. Rob Jetten werd de eerste openlijk homoseksuele premier van Nederland. Ik herinner mij de mensen op het avondjournaal, die enthousiast een reactie gaven op de uitslag. Het gevaar van zo’n symbolische mijlpaal is dat het een collectieve zucht van verlichting teweegbrengt; alsof de strijd hiermee gestreden is. Terwijl het electoraat zichzelf op de borst klopt voor deze 'doorbraak', bereidt kabinet-Jetten het afbraakbeleid voor dat het levenspijl van lhbti-personen zal aantasten en een reeks bestaande problemen zal verergeren waarmee lhbti-personen uit de werkende klasse worden geconfronteerd.

De afgelopen jaren is de hardnekkige mythe van het ‘onvoorwaardelijk tolerante Nederland’ regelmatig misbruikt door reactionaire en fascistoïde krachten, om hiermee een andere zondebok aan te wijzen. Denk bijvoorbeeld aan Wilders, die zijn islamofobie ermee probeert te rechtvaardigen. Maar die tolerantie houdt op zodra lhbti-personen – gevlucht voor vervolging om wie ze zijn of van wie ze houden, of gevlucht uit oorlogsgebied – een veilige plek nodig hebben omdat een asielzoekerscentrum voor hen onveilig is. Dan is die animo plots verdwenen. Het legt bloot dat burgerlijke politici vaak alleen om de rechten van lhbti-personen geven wanneer het hen uitkomt.

Deze kloof tussen woord en daad zorgt voor een politiek klimaat waarin emancipatie alleen nog een marketingterm is. We bevinden ons in een sluipend proces waarbij de rechten die we dachten te hebben verworven, langzaam worden uitgehold door de kapitalistenklasse.

Lhbti-personen hebben namelijk grotere problemen dan dat hun identiteit wordt misbruikt voor fascistoïde doeleinden. Ondanks alle grote woorden over ‘inclusiviteit’ en ‘diversiteit’, is er een enorm gebrek aan publieke voorzieningen en arbeidsrechtelijke bescherming. Werkplekken, uitgaansgelegenheden en zelfs op straat is het voor lhbti-personen soms niet veilig. Ons bestaansrecht staat dan onder druk. We worden met geweld verstoten uit openbare ruimten en kampen hierdoor vaker met depressie, verslavingsproblematiek en suïcidaliteit. Maar goed, in Nederland is er een homoseksuele premier aan de macht. En dus is er weinig ruimte voor verbetering.