Skip navigation
Vakbondsnieuws

Actie loont! Bezuinigingen sociale zekerheid van tafel

Polder vormt de volgende hindernis

Dit artikel verscheen in de editie van Manifest van dinsdag 6 oktober 2026

Foto: CPN

FNV-voorzitter Hans Spekman kondigde het nieuws glunderend aan: “We hebben gewonnen”, juichte de voormalig PvdA-voorzitter. De behaalde winst: bezuinigingen voor de sociale zekerheid lijken van de baan. Een knappe overwinning, behaald dankzij alle werkers die zich afgelopen maanden hebben ingezet tijdens acties en stakingen. Hulde! Maar we moeten ervoor waken dat bezuinigingen als een boemerang terugkeren in die verraderlijke polder.

De stemming bij de grootste vakbonden is feestelijk. “We hebben de afgelopen periode duidelijk gemaakt dat je niet zomaar het mes kunt zetten in de werknemersverzekeringen voor ziekte en ontslag en dat de roof uit de potten van werkenden onacceptabel is”, jubelde Spekman. Solidariteit en samen actie voeren werkt en is wederom het zoveelste voorbeeld dat dit het krachtigste machtsmiddel is dat de werkende mensen van Nederland tot hun beschikking hebben. De werklozenvoorziening wordt niet nog verder uitgekleed en ook arbeidsongeschikten en pensioengerechtigden krijgen geen nieuwe financiële trap na van dit kabinet. Genoeg redenen voor de vakbonden om weer aan te schuiven aan de onderhandelingstafel met het kabinet en alle geplande acties af te blazen. De inzet is nu om de preventie van arbeidsuitval en verbeteringen van het WIA-stelsel af te dwingen.

Overwinning of wapenstilstand?

En toch… Wij zouden de CPN niet zijn als we niet op onze hoede blijven: de knieval van het burgerlijk kabinet Jetten, waar enkel de belangbehartigers van de heersende klasse rondlopen, moet vooral niet worden gezien als het hijsen van de witte vlag. Er is enkel een staakt het vuren getekend. Dat bleek alweer enkele uren na het nieuws over het terugdraaien van de bezuinigingen: die worden mogelijk doorgevoerd bij het ministerie van Onderwijs.

Het conflict verplaatst zich dus naar een nieuw strijdtoneel: de polder. In de vorige editie van Manifest benadrukte Niels Everts dat wij moeten waken voor het ‘gevaar van het sociaal akkoord’. De vakbonden kiezen al jaren voor de weg van klassenverzoening: de onverenigbare tegenstelling tussen de burgerij en de arbeidersklasse wordt doodleuk weggewuifd.

De afgelopen maanden zagen we de bonden strijdbaar, maar zodra de bezittende klasse een kruimel toewerpt begint de top van de vakbond te prevelen over ‘gelijkwaardige uitgangsposities’ aan de onderhandelingstafel. Een aantal lezers zullen met pijn in het hart terugdenken aan die ‘eerlijke akkoorden’ die werden gesloten in Wassenaar of het Pensioenakkoord. Zonder een klassengerichte lijn is de kans levensgroot dat de bonden de belangen van de werkende mensen stukje bij beetje laten verzuipen in de polder. Het moet niet zo zijn dat het kabinet via een sluiproute alsnog de rekening bij werkende mensen neerlegt, door bijvoorbeeld 1 miljard weg te sluizen uit het onderwijs.

ANWB-werkers in actie

Ondanks het Haagse nieuws, wordt elders nog volop actie gevoerd. Zo komen sinds 21 september ANWB-medewerkers in actie voor een eerlijke cao. Of de ANWB-directie zelf met panne langs de weg staat is onduidelijk, maar vooralsnog komen ze het personeel niet tegemoet. Zo stelt de directie niet te willen praten over het invoeren van een 36-urige werkweek, goede roosters, een acceptabele werkdruk en een gezonde werk-privébalans voor personeel. Hoewel in de eerste actieweek ANWB-leden niet direct werden geraakt, heeft de starre houding van de directie gezorgd voor stevigere maatregelen. Zo worden er vanaf 26 september geen accu’s meer verkocht, neemt personeel gezamenlijk pauze en wordt er niet meer overgewerkt. Kent je het spotje nog: “ANWB, brengt je verder”? Wellicht goed dat de directie het weer eens beluistert.

Bittere pil ouderen- en thuiszorg

Een andere cruciale sector voor het alledaagse bestaan is natuurlijk de zorg. Reden te meer om voor zorgprofessionals in de ouderen- en thuiszorg goede arbeidsvoorwaarden te regelen. Helaas is in kapitalistisch Nederland niets minder waar. Absurd genoeg besloten de zorgbazen van ActiZ en Zorgthuis.nl de bezwaren van vakbondsleden over het onderhandelingsresultaat naast zich neer te leggen. Het grote hoofdpijndossier is de opdeling van de loonsverhoging in vier delen. Werknemers moeten hierdoor acht maanden wachten totdat de inflatie is gecompenseerd. Volgens FNV Zorg is de houding onverstandig: “We hebben het over arbeidsvoorwaarden en waardering voor werknemers, niet over vrijwilligers. We hebben deze zorgprofessionals nu en in de toekomst keihard nodig.” Sterker nog, door nu met smoesjes te komen jagen de zorgbazen juist personeel weg uit de sector stelt FNV: “Terwijl de sector al jarenlang te kampen heeft met oplopende personeelstekorten, werkdruk en bewoners en cliënten met een steeds zwaardere en complexere zorgvraag.” De bonden menen dat acties onontkoombaar zijn.

Wil je een abonnement op Manifest?

Met jullie hulp garanderen we een communistische visie op de actualiteit in Nederland

Manifest is de krant van de CPN die maandelijks verschijnt. Met Manifest blijf je op de hoogte van de actualiteit en van onze acties. Manifest belicht verschillende aspecten van de strijd in binnen- en buitenland, en publiceert analyses die inzicht bieden in de nationale en internationale ontwikkelingen vanuit een marxistisch-leninistisch perspectief. Neem nu een abonnement op Manifest of vraag een gratis proefabonnement aan.

Abonneer Nu!